73 χρόνια από τη Μάχη της Ηλεκτρικής

Ήταν 13 Οκτωβρίου 1944 και η απόπειρα των Γερμανών να ανατινάξουν το εργοστάσιο του Αγ. Γεωργίου στο Κερατσίνι, εμποδίστηκε μετά από σκληρή μάχη.

Σε αυτήν εργαζόμενοι στην εταιρία και το 6ο Σύνταγμα του ΕΛΑΣ, με φόρο αίματος 11 νεκρών και αρκετών τραυματιών, μπόρεσε να σώσει την σημαντική υποδομή. Η μάχη κράτησε περίπου πέντε ώρες.

Το ιστορικό

Με στόχο να καταστρέψουν βασικές υποδομές, οι ναζί υποχωρούσαν το 1944 από την Αθήνα και τον Πειραιά. Ήδη είχαν τοποθετήσει εκρηκτικούς μηχανισμούς στον Πειραιά, αλλά με παρέμβαση του ΕΛΑΣ τη νύχτα 11 προς 12 Οκτωβρίου, απενεργοποιήθηκαν.

Η πρώτη μάχη αποτροπής της καταστροφής εργοστασίων, δόθηκε στο εργοστάσιο της ΚΟΠΗ, όπου ο ΕΛΑΣ απέτρεψε την καταστροφή του από τους Γερμανούς.

Στη μάχη της ΚΟΠΗ σκοτώθηκαν οι Παναγιώτης Κοσμίδης, Παναγιώτης Μαυρομάτης, ενώ ο Ακρίτας Τοροσιάδης, βαριά τραυματισμένος, απεβίωσε το Δεκέμβριο.

Όταν ξημέρωνε η 13η Οκτωβρίου 1944, οι Γερμανοί έπεσαν στην παγίδα του ΕΛΑΣ που τους άφησε να προσεγγίσουν το εργοστάσιο της ΔΕΗ, ενώ οι τρεις λόχοι του ΕΛΑΣ (περίπου 90 μαχητές) είχαν πιάσει τους λόφους, είχαν δηλαδή «από κάτω» τους Γερμανούς, «στη γούβα» όπως έλεγαν στις διηγήσεις τους οι συμμετέχοντες.

Αν και αρχικά οι Γερμανοί είχαν διαμηνύσει ότι θα έφευγαν χωρίς να κάνουν καταστροφές, μάλλον για να κοιμίσουν τις αντιστασιακές οργανώσεις, μήπως και υποχωρήσουν ανενόχλητοι, δεν έγιναν πιστευτοί και ευτυχώς γιατί το ίδιο πρωί ανατίναξαν τα καζάνια στο Ικόνιο.

Οι Γερμανοί μέτρησαν 11 νεκρούς, 21 τραυματίες και 24 αιχμαλώτους, οι οποίοι παραδόθηκαν τις επόμενες μέρες στους Βρετανούς. Με τη λήξη της μάχης ο κατασχεθείς εξοπλισμός των Γερμανών, ήταν η απόδειξη της πρόθεσής τους να ανατινάξουν την Ηλεκτρική, αφού ήταν εφοδιασμένοι με αρκετά εκρηκτικά.

Η κηδεία των νεκρών μαχητών της ΚΟΠΗ και της Ηλεκτρικής πραγματοποιήθηκε στις 14 Οκτωβρίου και είχε μεγάλη συμμετοχή κόσμου που θέλησε να τιμήσει τους ήρωες που έπεσαν στη μάχη.

Ο εορτασμός

Ο εορτασμός για το 2017 θα γίνει την Τετάρτη 11 Οκτωβρίου, με εκδήλωση υπό τον τίτλο «Έτσι σώθηκε η Ηλεκτρική – Μια μάχη στην καρδιά της απελευθέρωσης».

Η εκδήλωση τελεί υπό την αιγίδα του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Προκόπη Παυλόπουλου, ο οποίος θα εγκαινιάσει και έκθεση με ιστορικής και συναισθηματικής αξίας υλικό, που έχει συγκεντρώσει η αρμόδια υπηρεσία του ιστορικού αρχείου της.

Επίσης η 13η Οκτωβρίου όπως ανακοίνωσε την Πέμπτη 5/10 ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΗ Μανώλης Παναγιωτάκης, θα είναι επίσημη αργία της ΔΕΗ στη θέση της 6ης Δεκεμβρίου.

Τα θύματα

Έλληνες που έπεσαν νεκροί στη μάχη της Ηλεκτρικής ήταν οι: Αντώνης Καλαποθάκος (γραμματέας της εργοστασιακής οργάνωσης του ΕΑΜ) , Νικος Γεωργιάδης (εργάτης της Ηλεκτρικής), Δημήτρης Μαργαρώνης, Ιωάννης Ηλιόπουλος, Παναγιώτης Κοσμίδης, Γρηγόρης Μεγγίσογλου, Συρίγος Παπάζογλου, Γιώργος Γκιόρδας, Ανδρέας Κουνούπας, Παναγιώτης Μαυρομμάτης, Ακρίτας Τοροσιάδης. Στη μάχη συμμετείχαν ο ποδοσφαιριστής του Ολυμπιακού Νίκος Γόδας και ο πατέρας του Θανάση Βέγγου, Βασίλης Βέγγος.

Ο Δήμος Κερατσινίου – Δραπετσώνας

Την Κυριακή 15 Οκτωβρίου στις 8 μ.μ., θα πραγματοποιηθεί στο εργοστάσιο ΑΗΣ Αγ. Γεωργίου (Κερατσίνι- Ιχθυόσκαλα) η εκδήλωση μνήμης με τίτλο «Τα Τραγούδια της Κατοχής», για τη Μάχη της Ηλεκτρικής, που διοργανώνουν ο Δήμος Κερατσινίου- Δραπετσώνας και η πρωτοβουλία «Η Αθήνα Ελεύθερη». Η εκδήλωση ήταν προγραμματισμένη για τις 5 Οκτωβρίου, αλλά τεχνικοί λόγοι δεν το επέτρεψαν.

Πρόκειται για μουσική παράσταση με τραγούδια και κείμενα που μιλάνε για την κατοχική δοκιμασία του ελληνικού λαού, αλλά και για την ανάταση της Εθνικής Αντίστασης. Η Αφροδίτη Μάνου θα τραγουδήσει για πρώτη φορά -μεταξύ άλλων- τα τέσσερα τραγούδια του κύκλου «Μαουτχάουζεν» του Μίκη Θεοδωράκη και του Ιάκωβου Καμπανέλλη, που είχε πρωτοερμηνεύσει το 1966 η Μαρία Φαραντούρη.

Επιλογή- Ανάγνωση κειμένων: Μάνια Παπαδημητρίου- Αλέξης Βάκης Μουσική επιμέλεια- Ενορχήστρωση: Αλέξης Βάκης Επιστημονικός σύμβουλος: Μενέλαος Χαραλαμπίδης Τραγουδούν: Αφροδίτη Μάνου- Βασίλης Κορακάκης- Εύη Μάζη Παίζουν οι μουσικοί: Βασίλης Κορακάκης: Μπουζούκι- Μαντολίνο Πέτρος Καπέλλας: Μπουζούκι- Μαντολίνο Ντίνος Χατζηιορδάνου: Ακκορντεόν Εύη Μάζη: Φλάουτο Γιώργος Γουρζουλίδης: Πιάνο Δημήτρης Μαρινόπουλος: Κιθάρα Νίκος Γύρας: Κοντραμπάσσο.

Η εκδήλωση γίνεται υπό την αιγίδα της Βουλής των Ελλήνων, της Περιφέρειας Αττικής, του Δήμου Αθηναίων, της ΕΡΤ και των Γενικών Αρχείων του Κράτους.

-Κυριακή 15 Οκτωβρίου – Εργοστάσιο ΑΗΣ Αγ. Γεωργίου- Κερατσίνι, Ιχθυόσκαλα.

– Ώρα έναρξης: 8 το βράδυ.

-Είσοδος ελεύθερη.

 

 

Nάσος Μπράτσος

 

Αναδημοσίευση από : http://www.ert.gr

About ikariaki.gr